Giella ja demokratiija. Iskkadeapmi movt Guovdageainnu suohkanpolitihkkarat árvvoštallet sámegiela geavaheami almmolaččat - Dannemark, Nils (Sámi dieđalaš áigečála, 2018)
Guovdageainnu suohkan lea leamaš sámegiela hálddašanguovllus álggu rájes, namalassii 1992 rájes. Dan ovdal, 1981:s lei Guovdageainnu suohkanstivra juo mearridan ahte galgá leat vejolaš geavahit sámegiela suohkanhálddašeamis ja suohkana čoahkkimiin seamma láhkai go dárogiela. Suohkan virgáibijai suohkandulkka 1982 guovvamánus, vai galggai leat vejolaš geavahit sihke sámegiela ja dárogiela. Dál geavahit measta buot suohkanstivraáirasat sámegiela sátnevuoruineaset. Sihke sámegiel ja dárogiel sátnevuorut dulkojuvvojit. Dán iskkadeami ulbmil lea gávnnahit movt Guovdageainnu suohkanpolitihkkarat árvvoštallet sámegiela geavaheami suohkanstivrras, ja manne sidjiide lea dehálaš geavahit sámegiela maiddái almmolaččat. Iskkadeami vuođđun leat jearahallamat gávcci suohkanstivraáirasiin áigodagas 2011–2015. Jearahallamiid guorahallamis geavahuvvojit ipmárdusvuohkin Pierre Bourdieua (1980; 1982) doahpagat habitus ja legitiimma giella. Dasa lassin válddán veahkkin dan movt Hannah Arendt (1958) čilge etnihkalaš unnitloguid dili nationálastáhtas. Buot gávcci áirasa árvvoštallet sámegielgeavaheami politihkalaš stivrengiellan hui positiivvalaččat, ja deattuhit ahte dákkár geavaheapmi lokte giela árvvu ja lea eaktun sámegiela nannemii buot servodaga surggiin.