Is there a homecoming?
Queer intersectional representation, identity, and critique in Sámi and Inuit realist youth novels
DOI:
https://doi.org/10.7557/sda.8471Keywords:
Sámi criticism, queer studies, Inuit literature, realism, representation, intersectional identityAbstract
In this article, I examine the queer intersectional representation and identity negotiation in Sámi and Inuit realist young adult novels, as understood through the responses of young Sámi critics. This thematic analysis demonstrates how realism functions as a literary mode and how it draws the reader’s attention to queer issues. The theoretical framework consists of Indigenous and Sámi intersectional queer studies, along with research on the literary characteristics of realist young adult fiction. Š-nuoraidmagasiidna, Girjemiella, and Tjállegoahte evaluate how the novels Ihpil – Láhppon mánáid bestejeaddji (Skåden 2008), Himlabrand (Åstot 2021), and Homo Sapienne (Korneliussen 2018 (2014)) introduce queer protagonists into their societal contexts. Their reception constitutes a distinct decolonial process that illuminates the intersection of being both Indigenous and queer.
References
Barthes, Roland 1980: Virkelighetseffekten. – Basar Norsk litterært tidsskrift (4): 28–33.
Bergman, Elfrida & Lindquist, Sara (doaimm.) 2013: Queering Sápmi – Sámi muitalusat mat rihkkot norpma. Davvisámegiela jorgalus: Lea Simma. [Ubmi]: Qub Förlag.
Berg-Nordlie, Mikkel 2024: En kort introduksjon til samenes historie. Oslo: Cappelen Damm akademisk.
Butler, Judith 1990: Gender Trouble. Feminism and the subversion of identity. New York: Routledge.
Crenshaw, Kimberle 1991: Mapping the Margins: Intersectionality, Identity Politics, and Violence Against Women of Color. – Stanford Law Review 43 (6): 1241–1299. https://doi.org/10.2307/1229039 DOI: https://doi.org/10.2307/1229039
Dankertsen, Astri 2022: The activism of having fun: Young Sámi in urban areas of Norway and Sweden. – Sanna Valkonen & Áile Aikio & Saara Alakorva & Sigga-Marja Magga (doaimm.), The Sámi World. London: Routledge. 565–578. https://doi.org/10.4324/9781003025511-39 DOI: https://doi.org/10.4324/9781003025511-39
Gaski, Harald 1997: Voice in the Margin: A Suitable Place for a Minority Literature? – Harald Gaski (doaimm.), Sami Culture in a New Era. The Norwegian Sami Experience. Kárášjohka: Davvi Girji. 199–220.
Giertsen, Merethe 2002: En minoritet i minoriteten, homofile i samiske miljø og samer i homofile miljø. – DIN – Tidsskrift for religion og kultur 4/2002 + 1/2003: 12–19.
Hansen, Aka 2024: Manifesti. Nuuk: Uilu stories.
Hirvonen, Vuokko 1999: Sámeeatnama jienat. Sápmelaš nissona bálggis girječállin. Nákkosgirji. Guovdageaidnu: DAT.
Hirvonen, Vuokko 2014: Máŋggajienat Sápmi: Seksuála ja sohkabeallenorpmaid čalmmustahtti muitalusaid girjáivuohta Árvvoštallamat). – Sámi dieđalaš áigečála (2): 71–75. https://doi.org/10.7557/sda.8312 DOI: https://doi.org/10.7557/sda.8312
Hunt, Sarah & Holmes, Cindy 2015: Everyday Decolonization: Living a Decolonizing Queer Politics. – Journal of Lesbian Studies 19 (2): 154–172. https://doi.org/10.1080/10894160.2015.970975 DOI: https://doi.org/10.1080/10894160.2015.970975
Illeris, Knud & Katznelson, Noemi & Simonsen, Birgitte & Ulriksen, Lars 2002: Ungdom, identitet og uddannelse. Roskilde: Roskilde Universitets Forlag.
Justice, Daniel Heath 2018: Why Indigenous Literature Matters. Waterloo, Ontario, Canada: Wilfrid LAurier University Press.
Knobblock, Ina 2022: Sámi feminist conversations. – Sanna Valkonen & Áile Aikio & Saara Alakorva & Sigga-Marja Magga (doaimm.), The Sámi World. London: Routledge. 535–550. https://doi.org/10.4324/9781003025511-37 DOI: https://doi.org/10.4324/9781003025511-37
Korneliussen, Niviaq 2018 (2014): Homo Sapienne. Ruoŧagiela jorgalus: Jonas Rasmussen. Stockholm: Leopard förlag.
Krange, Olav & Øia, Tormod 2005: Den nye moderniteten: ungdom, individualisering, identitet og mening. Oslo: Cappelen Akademisk Forlag. DOI: https://doi.org/10.7577/nova/rapporter/2004/4
Kuokkanen, Rauna 2007: Myths and realities of Sami women : a post-colonial feminist analysis for the decolonization and transformation of sami society. – Joyce Green (doaimm.), Making space for indigenous feminism. Black Point, N.S.: Fernwood Publ. Zed Books. 72–92.
Kyrölä, Kata 2022: Queer Indigenous World-Making in the Sámi TV Comedy Njuoska Bittut. – Sanna Valkonen & Áile Aikio & Saara Alakorva & Sigga-Marja Magga (doaimm.), The Sámi World. London: Routledge. 551–564. https://doi.org/10.4324/9781003025511-38 DOI: https://doi.org/10.4324/9781003025511-38
Lakkala, Aletta 2017: «Sápmi may be a quiet place for queer people». – YLE Sápmi / The Barents Observer (31.8.2017). https://www.thebarentsobserver.com/democracy-and-media/sapmi-may-be-a-quiet-place-for-queer-people/103703 (10.10.2025).
Lieungh, Erik 2011: Ga seg ut for å være ung og lesbisk samejente på blogg. – NRK Troms og Finnmark (04.02.2011). https://www.nrk. no/tromsogfinnmark/ga-seg-ut-for-a-vaere-samisk-lesbe-1.7492821 (01.06.2025).
Mattanen, Leena 2016: «Täytyy puhua enemmän. Hiljaisuus ei ratkaise ongelmia.» Queer-saamelaisten hyvinvoinnin ja pärjäämisen edellytykset. Pro gradu -dutkamuš, Giellagas instituhtta, Oulu universitehta.
Nes, Solbjørg Tormodsdatter & Slettan, Svein 2020: Den samtidsrealistiske ungdomsromanen. – Svein Slettan (doaimm.), Ungdomslitteratur: Ei innføring. Oslo: Cappelen Damm Akademisk. 36–54.
Oskal, Berit Margrethe 2015: Garra boját ja fiinna nieiddat. Heteronormativitehta sámi čáppagirjjálašvuođas. Sámi girjjálašvuođa masterdutkamuš, Kultuvrra ja girjjálašvuođa instituhtta, Humanisttalaš fakultehta, UiT Norgga árktalaš universitehta. https://hdl.handle.net/10037/8156 (20.05.2025).
Skåden, Sigbjørn 2008 = Ihpil 2008: Ihpil – Láhppon mánáid bestejeaddji. Evenášši: Skániid girjie.
Smidt, Jofrid Karner & Vold, Tonje & Oterholm, Knut (doaimm.) 2013: Litteratursosiologiske perspektiv. Oslo: Universitetsforlaget.
Stubberud, Elisabeth & Vassvik, Tuula Sharma 2024: Queer Sámi Conversations: Making Room for Safer Spaces. – Mathias Danbolt & Britt Kramvig & Christina Hætta (doaimm.), Searvedoaibma: Art and Social Communities in Sápmi. Dieđut 1/2024. Guovdageaidnu: Sámi allaskuvla. 18–41. https://hdl.handle.net/11250/3186845
Stueng, Saia Marilena 2024a: «Sisabahkkemat eai leat nohkan». Pragmáhtalaš lahkoneapmi sámi estetihkkii ja kritihkkii nuoraid girjeságastallamiid bokte. – Sámi dieđalaš áigečála (2): 27–52. https://doi.org/10.7557/sda.7946 DOI: https://doi.org/10.7557/sda.7946
Stueng, Saia Marilena 2024b: Contesting Hegemonic Narratives: The educative power of indigenous Sámi youth’s literary reviews. – Speki. Nordic Philosophy and Education Review 1 (2): 152–170. https://doi.org/10.5617/speki.11493 DOI: https://doi.org/10.5617/speki.11493
Svensen, Åsfrid 2001: Å bygge en verden av ord: Lyst og læring i barne- og ungdomslitteratur. Bergen: Fagbokforlaget.
Vignoles, Vivian L. & Schwartz, Seth J. & Luyckx, Koen 2011: Introduction: Toward an Integrative View of Identity. – Seth J. Schwartz & Koen Luyckx & Vivian L. Vignoles (doaimm.), Handbook of Identity Theory and Research. New York, NY: Springer Science + Business Media, LLC. 1–27. https://doi.org/10.1007/978-1-4419-7988-9_1 DOI: https://doi.org/10.1007/978-1-4419-7988-9_1
Åstot, Moa Backe 2021: Himlabrand. Stockholm: Rabén & Sjögren.
Downloads
Published
Issue
Section
License
Copyright (c) 2025 Saia Marilena Stueng

This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.